
Rádiu Fronteira Balibo 5 nu’udár estasaun rádiu ne’ebe mak harii iha Postu Administrativu Balibo Munisipiu Bobonaro, nu’udar plataforma ida hodi sai lian ba komunidade fronteira ka Voz ba Fronteira hamutuk harii dame no Dezenvolvimentu. Radiu Fronteira Komunidade Fronteira Balibo 5 lokaliza iha Postu Balibo Munisipiu Bobonaro.
Radio Komunidade Fronteira Balibo instala iha 15 de Setembru 2025 no Lansa iha 15 de Outubru 2025 husi Secretario Estadu ba Komunikasaun Sosial, Sr. Expedito Dias Ximenes iha IX Governu Constitucional. Estasaun rádiu ne’e hetan atribuisaun lisensa frekuensia 98.3 Mhz husi Autoridade Nacional de Comunicações (ANC).
Radiu Komunidade Fronteira Balibo 5 nuudar estasaun rádiu ne’ebe sai voz ba komunidade Fronteira liu husi Informasaun ba populasaun hamutuk rihun 21.187, ne’ebé hosi total populasaun refere, 50.03% mak feto no 49.97% mak mane. Postu administrativu ne’e kompostu hosi suku 6 (neen) aldeia 27 (rua-nulu resin hitu), kompostu husi Suku sira mak hanesan: Balibo Vila, Batugade, Cowa, Leohitu, Leolima no Sanirin.
Geografikamente, Balibo baliza ho fronteira entre Timor-Leste no Indonézia. Historikamente, Balibo, liliu Batugade, sai pontu entrada prinsipal ba militar Indonézia durante invazaun 1975. Tuir istoria, infiltrasaun militar Indonézia komesa kedas antes invazaun ofisiál iha 7 Dezembru 1975. Konfrontasaun ne’ebé akontese entre militár Indonézia ho forsa segunda linha, fó konsekuénsia maka’as ba komunidade sira iha área fronteira. Batugade no Balibo rasik, sai uluk vítima ba violasaun no torturasaun ne’ebé kria hosi forsa invasor.
Balibo 5: Simbolu Jornalizmu no Rezisténsia
Balibo mos refleta istoria tragedia jornalista estranjeiru nain lima ne’ebé militar Indonézia oho iha loron 16 Outubru 1975, molok invazaun akontese. Jornalista sira ne’e mak Greg Shackleton, Gary Cunningham no Tony Stewart hosi Channel 7, no Malcolm Rennie ho Brian Peters hosi Channel 9. Sira nia objetivu mak halo kobertura kona-ba situasaun iha fronteira, tanba iha indikasaun katak militár Indonézia komesa implementa nia planu invazaun.
Antes de lakon nia vida, Greg Shackleton konsegue halo nia reportajen iha Balibo, ne’ebé relata kona-ba infiltrasaun ilegal militár Indonézia iha fronteira. Antes de mate, Greg Shackleton fo sai nia mensajen ikus: “From unnamed village which will be remember forever in Portuguese Timor.” Iha lian Tetum, “Husi knua naran laek ne’ebé mak ema sei la haluha iha Timor Português.”
Radiu komunidade Fronteira Balibo 5, nudar estasaun Radiu ne’ebe bele fasilita liña ministériu sira ne’ebe mak atu divulga informasaun hotu ne’ebe mak ligadu ba serbisu ministériu sira nian hodi transmiti liu husi transmisaun direta iha studio Rádiu Balibo no gravasaun iha Radiu Balibo. Rádiu ne’e mos nu’udar Radiu Alternativu mos ba Governu hodi transmite produsaun sira husi Governu ne’ebe diresaun DNDM distribui ba rádiu komunidade sira hodi transmiti mos tuir frekuensia rádiu komunidade Balibo.
Ejistensia Radiu Balibo nu’udar Radiu ida ne’ebe hari tamba serbisu hamutuk entre komunidade ho Secretaria Estadu ba Komunikasaun Sosial liu husi Diresaun Nasional ba Dezenvolvimentu Mídia liu husi programa diversifikasaun meius komunikasaun Sosial no dezenvolvimentu Meius Komunikasaun Sosial.